8/2019 VRUCHTGEBRUIKCONSTRUCTIE – NOG STEEDS EEN OPTIE?

Veel vennootschappen hebben in het verleden een vruchtgebruik gevestigd op een onroerend goed waarvan een aandeelhouder en/of bedrijfsleider de blote eigenaar is. De laatste maanden en jaren is er daarover nogal wat commotie, en dan vooral vanuit fiscale hoek. 

De belangrijkste discussie-elementen zijn dan meestal de waardebepaling bij de vestiging van het vruchtgebruik en de door de vruchtgebruiker gemaakte kosten gedurende de looptijd ervan. De fiscus tracht dan vaak om, in geval van overdreven waardering of kosten, een voordeel in natura bij de blote eigenaar te taxeren, dan wel om de kosten in de vennootschap te verwerpen.

Omwille van deze discussies en berichtgeving lijkt het misschien alsof dergelijke vruchtgebruikconstructies alleen gevestigd zouden worden of nut hebben omwille van fiscale motieven. Het fiscaal voordeel is naar huidige maatstaven een stuk lager dan een aantal jaren terug en dergelijke vruchtgebruikconstructies worden vandaag de dag inderdaad wel geviseerd door de fiscale administratie. Mogelijks ontstaat daarom de indruk dat het vestigen van een vruchtgebruik niet meer interessant is.

Niets is echter minder waar, zo’n conclusie is te kort door de bocht. Men is vooreerst geneigd te vergeten dat er ook belangrijke niet-fiscale motieven zijn die een dergelijke vruchtgebruikconstructie verantwoorden, of zelfs noodzaken. Bovendien is het een juridisch gedocumenteerd zakelijk recht dat volledig wettelijk kan worden toegepast.

Strategie van de fiscus – kosten niet aftrekbaar!

Er zijn diverse pistes die bewandeld werden en worden om vruchtgebruikconstructies aan te vallen. In zeer recente rechtspraak bevestigt men het standpunt van de fiscus en verwerpt men de aftrek van de kosten door de vruchtgebruiker. In casu, waren de kosten van die grootorde dat de huurinkomsten die er tegenover stonden niet tot een positief resultaat zouden leiden (cf. winst). Het hof concludeert dat men gerust verliezen mag maken, maar het uiteindelijke doel moet nog steeds winst zijn.

Is vruchtgebruik nog een optie? Waardering, waardering, waardering….. 

Ook vandaag kan het nog steeds interessant zijn om een vruchtgebruik te vestigen. Het mag echter duidelijk zijn dat in zo’n geval een deskundige en onderbouwde waardering van wezenlijk belang is. Iedere specifieke casus wordt daarom best in een bedrijfseconomische waardering bekeken, waarbij rekening wordt gehouden met het bedrag en met de timing van de kosten enerzijds (aankoop vruchtgebruik, registratierechten, notariskosten, grove herstellingen, verbeteringswerken, jaarlijkse kosten,…) en met de opbrengsten anderzijds (ontvangen of uitgespaarde huur). Door dit in een model te gieten en een bedrijfseconomisch verantwoord rendement op de investering te eisen, kan een onderbouwde waarde voor het vruchtgebruik bepaald worden.

Gezien de recente ontwikkelingen in deze materie adviseren wij een proactieve houding. Hierbij vormt een degelijke bedrijfseconomische waardering de basis voor het opzetten van een vruchtgebruikconstructie, aangevuld en rekening houdend met andere relevante elementen. Een goed onderbouwde waardering moet toelaten om in de meeste gevallen een afdoend argument te bieden om de toets van de fiscale controle te doorstaan.

Moest u bijkomende vragen hebben over het bovenstaande, aarzel niet om ons te contacteren.

Ward Devliegher

About Ward Devliegher

Ward is gespecialiseerd in waarderingen, adviseur subsidies en legt zich toe op pensioen optimalisaties. Heb je vragen? Contacteer Ward via e-mail: ward.devliegher@bofidi.com